As palabras que faltan

Hai conversas que duran un minuto e outras que duran toda unha vida. O que non se di tamén fala, e ás veces di máis ca todo o que dixemos.

O que non se di

Cres que coñeces a alguén, e un día, nun xesto pequeno, descubres que non sabías nada importante. Non mentira: houbo simplemente cousas que non se chegaron a dicir. E nese espazo baleiro, nese silencio, estaba a verdade máis delicada da relación. O silencio non é oco: é un xeito de falar sen palabras, e ás veces o xeito máis coidadoso que temos de non romper nada.

Funme decatando, cos anos, de que as palabras que faltan adoitan ser as máis importantes. Non porque os demais as queiran escoitar, senón porque o feito de gardalas di algo de quen somos. Uns calan por medo, outros por respecto, outros porque aínda non atoparon a forma. E hai quen cala porque sabe que, se abrise a boca, xa non podería volver atrás.

A forma do silencio

Non todos os silencios son iguais. Hai un silencio cálido, o de dúas persoas que non precisan encher o aire para sentiren xuntas. E hai un silencio frio, o que se instala cando algo se rompeu e ninguén se atreve a selo primeiro. O mesmo xesto, a mesma ausencia de ruído, pode ser cariño ou pode ser distancia. A memoria non os confunde: sabe perfectamente cal é cal, aínda que non saiba explicalo.

Na escrita, o silencio tamén conta. O que se deixa fóra dunha frase pesa tanto como o que se mete. Unha boa historia non é a que di todo, senón a que elixe ben o que di e o que garda. E o lector, ao atopar ese espazo, encheo co que el mesmo leva dentro. Por iso dous lectores poden ler o mesmo texto e saír con cousas distintas: porque o silencio que o autor deixou acolleu, en cada un, unha forma diferente.

O que finalmente se di

Hai conversas que duran toda unha vida sen chegar a celebrarse. Vanse adiando, vanse perdendo entre as ocupacións, ata que un día xa non hai con quen telas. E entón, cando é tarde, vén o arrepentimento non tanto do dito como do non dito.

Quizais por iso escribo: para pór, ao menos no papel, as palabras que na vida non cheguei a dicir. Non por mor, senón por honestidade. Para que o silencio, que tantas veces nos protexe, non acabe tamén por borrarnos. Unha vida contada é unha vida que, malia todo, se negou a calar.